Vraag: voorhangprocedure

Kan de raad een besluit nemen via de Lijst Ingekomen Stukken? Stel dat de raad in kan stemmen met het plan en de voorgestelde procedure (voorleggen via de Lijst IS met een reactietermijn, waarna het besluit geacht wordt te zijn aangenomen), is er dan sprake van een rechtsgeldig besluit of moet dat aansluitend nog bekrachtigd worden in een officiële raadsvergadering?

Antwoord

Wat hier bedoeld wordt is de zogenaamde 'voorhangprocedure'. De raad krijgt een concept-besluit voorgelegd en wordt verzocht hier buiten de vergadering om op te reageren. Reageert men niet dan wordt men geacht in te stemmen. Sommige vinden dat met deze procedure geen recht wordt gedaan aan de positie van de raad en enkele zeer fundamentele rechten en bevoegdheden van de raad en individuele raadsleden. Zo kan de raad er niet over beraadslagen, geen moties en amendementen indienen, geen aanvullende informatie vragen, hoeft het college geen verantwoording af te leggen, kan men geen stemverklaring afleggen, is de uiteindelijke stemverhouding niet bekend, komt het besluit niet op een besluitenlijst te staan en onttrekt zich het geheel aan de openbaarheid. Er ontstaat een niet-transparant proces. Wat gebeurt er als een concept-besluit aan de aandacht van (een deel van) de raad ontsnapt? Waarom zou je eigenlijk nog raadsvergaderingen organiseren als het ook met een schriftelijk rondje kan?
Anderen vinden dat deze procedure wel gevolgd kan worden, als je daar als raad in het kader van een delegatie heel bewust voor kiest. Het college is dan bevoegd, tenzij de raad in deze procedure aangeeft in een speciaal geval de bevoegdheid aan zich te willen houden.
Het is even lastig om op basis van de beschikbare gegevens aan te geven wat hier precies het probleem is. Om wat voor besluit en welke bevoegdheid van de raad gaat het? Wat is de status van het beeldkwaliteitsplan? Is de raad de bevoegde instantie voor het vaststellen van een beeldkwaliteitplan? In veel gemeenten maken deze plannen onderdeel uit van het bestemmingsplan. De plannen doorlopen daarbij ook dezelfde procedure. Dat geeft zo'n beeldkwaliteitsplan ook een stevige status.
Overigens is het volgens ons voor de voorgeschreven juridische procedure rondom vaststelling van bestemmingsplannen en beeldkwaliteitsplannen beter om een gespecialiseerde RO jurist te raadplegen.
Besluitvorming bij ingekomen stukken is principieel te verwerpen. In veel reglementen van orde is in de toelichting ook verwezen naar het feit dat de discussie over ingekomen stukken van procedurele aard is. Geen inhoudelijke besluitvorming en discussie dus bij ingekomen stukken! Daarvoor moet het geagendeerd worden voor de raad. Dat kan overigens, als het moet, ook met spoedprocedures!