Vraag: recht op deelname stemming voor plaatsvangend raadsvoorzitter

Heeft het raadslid als plaatsvervangend raadsvoorzitter het recht om aan stemmingen deel te nemen?

Antwoord

In artikel 77, lid 1 staat dat het langstzittende raadslid waarnemend voorzitter van de raad wordt. Hij is en blijft dus een raadslid. In artikel 28 staat bij de uitsluitingen niet dat een raadslid, die als voorzitter van de raad functioneert, niet aan een stemming mag deelnemen. A contrario mag hij dus gewoon meestemmen.
In art. 68, lid 1, sub l van de Gemeentewet staat 'de burgemeester is niet tevens lid van de raad'. Deze bepaling is in artikel 80 gemeentewet van toepassing verklaard op de waarnemer. Een burgemeester is enerzijds een bestuursorgaan met eigen bevoegdheden en anderzijds voorzitter van college en raad. Een waarnemer vervangt de burgemeester in beide hoedanigheden. Een raadslid vervangt de burgemeester alleen als raadsvoorzitter.
Artikel 68 lid 1 sub l van de Gemeentewet regelt de onverenigbare functies van de burgemeester. Hierbij gaat het om de burgemeester als bestuursorgaan en niet als raadsvoorzitter. Het is daarom ook logisch, dat deze bepaling ook voor de waarnemer van de burgemeester geldt. Dit staat echter geheel los van het voorzitterschap van de raad. Als een raadslid raadsvoorzitter is, gelden deze onverenigbaarheden dus niet voor hem. Hij is en blijft gewoon raadslid en vervult alleen het technisch voorzitterschap van de raad.
De redenering is dat artikel 80 van de Gemeentewet alleen ziet op de waarnemend burgemeester en niet op de plaatsvervangend voorzitter van de raad. Als een raadslid door de Kroon zou worden benoemd tot waarnemend burgemeester, zou hij immers geen raadslid meer kunnen zijn. Dat is de betekenis van de verwijzing in artikel 80 naar artikel 68 van de Gemeentewet. Het raadslid dat de raadsvergadering voorzit mag dan ook gewoon meestemmen. De waarnemend burgemeester is ambtshalve voorzitter van de raad en geen plaatsvervangend voorzitter.