Raadsledenpanel – Raadsleden twijfelen over effectiviteit Wet WNV

Eén van de grote angsten van gemeenten is dat ze minder tijd en geld krijgen voor voorzieningen als de sociale werkplaatsen. In deze grafiek kunt u zien in hoeverre het Raadsledenpanel hier een gevaar in zien. Ongeveer 52 procent blijkt vertrouwen in de overheid te hebben, en denkt dat zij niet gekort zullen worden op tijd en geld. Bijna 38 procent heeft daarentegen minder vertrouwen, en meent dat gemeenten het risico lopen dat eerdere toezeggingen van het kabinet komen te vervallen. Ongeveer 10 procent is een andere mening toegedaan. Zo vergelijkt een Raadslid de kwestie met koffiedikkijken. Een ander Raadslid is van mening dat gemeenten de schuld te veel bij de overheid leggen bij problemen: “Zorg dat je eigen huishouding op orde is!”


Nu er geen (volledig) Bestuursakkoord afgesloten is tussen het Kabinet en de gemeenten, moet er wellicht gekeken worden naar andere organen om te bemiddelen. Zo kan de Tweede Kamer een rol spelen bij het vormen van een compromis. Ongeveer 71 procent van de Raadsleden denken dat dit laatste het geval is. Iets meer dan 23 procent meent dat de volksvertegenwoordiging juist geen rol moet spelen. “De Tweede Kamer kan een rol spelen, maar dan alleen op het proces”, merkt een Raadslid op. “De gang van zaken laat zien dat partijstandpunten landelijk verschillen van de lokale standpunten, met name bij partijen die bestuurlijke verantwoordelijkheden dragen.” Een ander Raadslid vindt dat de autonomie van gemeenten wordt uitgehold: “Het is een akkoord tussen bestuurders en er is weinig democratische controle. Gemeenten worden in een keurslijf gedwongen.”

De werkgevers zijn uiteindelijk degenen die – met ondersteuning van de gemeenten – aan de slag moeten met de Wet Werken naar Vermogen. Een overweldigende meerderheid van de Raadsleden, ruim 75 procent, is van mening dat de werkgevers zich niet (voldoende) uitspreken in het debat rondom de Wet Werken naar Vermogen. De rest van de Raadsleden meent dat dit niet het geval is.


Er is een flink aantal mogelijkheden waarop de werkgevers kunnen bijdragen aan de invoering van de wet WNV. Het Raadsledenpanel geeft aan dat vooral het creëren van stageplekken en een regionaal samenwerkingsverband belangrijk zijn. Coaching en begeleiding achten de Raadsleden iets minder belangrijk. Een Raadslid meldt echter dat het belangrijker is voor de werkgevers om contact op te nemen met de (lokale) overheid. Een ander Raadslid hamert op de gedeelde verantwoordelijkheid: “De werkgevers moeten elkaar aanspreken op hun verantwoordelijkheid, in het besef dat je morgen zélf arbeidsgehandicapt kan zijn. Tevens moeten werkgevers werk ‘gunnen’ aan sociale werkplaatsen, vanuit diezelfde gedachte.


Uit deze grafische weergave van de antwoorden van de Raadsleden op de vraag wat de Wet Werken naar Vermogen op zou leveren, blijkt dat het veel Raadsleden menen dat de Wet WNV mogelijkerwijs het beoogde doel kan hebben, mits het uitvoeringsbudget geen probleem is. Veel Raadsleden geven aan dat zij denken dat de Wet WNV vooral een financieel voordeel oplevert, en een meer directe betrokkenheid van gemeenten bij het re-integratie en arbeidsparticipatieproces. Een minder groot aantal Raadsleden meent dat de Wet WNV niets oplevert. Als redenen worden gebrekkige voorbereiding van zowel werkgevers als vanuit de eigen organisatie genoemd.



De uitvoeringsorganisatie en de sociale dienst dienen uitvoering te geven aan de Wet WNV, maar is het de vraag in hoeverre deze instanties voorbereid zijn op de extra taken die hen opgelegd worden. Bijna een derde van de Raadsleden denkt dat de uitvoeringsorganisatie en de sociale dienst in hun eigen gemeente voldoende toegerust zijn om de extra taken te vervullen. Ruim de helft denkt dat hun instanties juist niet klaar zijn voor de extra taken. 15 procent van de Raadsleden heeft een andere mening. Zo voegt een Raadslid toe: “Ja, mits er voldoende beleidsvrijheid is. Maar tot op heden blijkt dat er vooral veel ingezet wordt op bureaucratie: rechtmatigheid en budgetbewaking.” Andere Raadsleden noemen het een ‘uitdaging’. “Sociale dienst en uitvoeringsorganisaties zullen af moeten stappen van de traditionele werkwijze. Dat vergt creativiteit en durf. Niet alleen van sociale dienst, maar ook van bestuurders”, aldus een Raadslid.