Europese Unie erkent recht op burgerparticipatie
De Europese Unie heeft het recht op burgerparticipatie vastgelegd in regelgeving. Volgens het Aanvullend Protocol bij het Europees Handvest inzake lokale autonomie heeft eenieder het recht ‘te participeren in de aangelegenheden van lokale autoriteiten’. De EU heeft de tekst ter goedkeuring naar de lidstaten gestuurd.
Lacune in Europese regelgeving
Hoewel burgerparticipatie al in veel EU-lidstaten dagelijkse
praktijk is, is er tot nu toe niets over vastgelegd in de Europese
regelgeving, zelfs niet in het Europees Handvest inzake lokale
autonomie dat in 1990 is opgesteld. De Europese ministers voor
lokaal en regionaal bestuur vonden dit een tekortkoming. Daarom is
het Aanvullend Protocol tot stand gekomen. Het geldt voor alle
decentrale overheden die al onder de werking van het Europees
Handvest vielen.
Burger heeft het recht invloed uit te oefenen
Het document schrijft onder meer voor dat gemeenten maatregelen moeten nemen om participatie van burgers mogelijk te maken. Zo dienen ze procedures hiervoor in te richten. Ook geeft het inwoners het recht op participatie in de aangelegenheden van lokale autoriteiten. Het Protocol verstaat daaronder ‘het recht te trachten de uitoefening van bevoegdheden en verantwoordelijkheden door een lokale autoriteit mede te bepalen of hierop invloed uit te oefenen'.
Lidstaten moeten tekst goedkeuren
Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de tekst van het Protocol ter goedkeuring voorgelegd aan de Tweede en Eerste Kamer. Op zich voldoet de Nederlandse wetgeving al aan de Europese richtlijn. Alleen is Nederland nu formeel gedwongen om te blijven investeren in burgerparticipatie. Nederland was daar al mee bezig. Een van de projecten is het actieprogramma Burgerparticipatie. Daarin werken het Rijk en gemeenten samen om de betrokkenheid van de burger bij het lokaal bestuur te vergroten.